Viêm quanh khớp vai là một bệnh lý phổ biến, đặc biệt ở người trung niên và cao tuổi, gây đau nhức, hạn chế vận động cánh tay và ảnh hưởng đáng kể đến sinh hoạt hàng ngày. Trong thực hành lâm sàng của tôi – một lương y chuyên điều trị các bệnh lý xương khớp – không ít bệnh nhân đến khi đã “đông cứng” khớp vai, khiến việc phục hồi mất nhiều thời gian. Tuy nhiên, nếu được điều trị sớm, kết hợp giữa Tây y, Đông y và chế độ sinh hoạt đúng cách, phần lớn đều có thể cải thiện rõ rệt mà không cần phẫu thuật. Bài viết này sẽ chia sẻ cách chữa viêm quanh khớp vai tại nhà an toàn, hiệu quả và dễ áp dụng.
1. Hiểu đúng về bệnh viêm quanh khớp vai
Trong Đông y, viêm quanh khớp vai thuộc phạm vi chứng “Kiên tý” – tức tình trạng “tý thống” (đau, tê, hạn chế vận động) tại vùng vai. Nguyên nhân chủ yếu do phong – hàn – thấp xâm nhập, kết hợp với khí huyết ứ trệ khiến gân cơ không được nuôi dưỡng đầy đủ. Còn theo Tây y, đây là tình trạng viêm các mô mềm quanh khớp vai như gân, bao hoạt dịch, dây chằng và cơ.
Thực tế lâm sàng cho thấy, bệnh có thể chia làm 4 thể: thể thông thường (do viêm gân), thể đau vai cấp (do lắng đọng tinh thể canxi), thể giả liệt (đứt gân cơ quay), và thể đông cứng khớp vai (co thắt, viêm dính bao khớp). Dù nguyên nhân khác nhau, điểm chung là đau – hạn chế vận động – mất linh hoạt, ảnh hưởng lớn đến chất lượng cuộc sống.

2. Nguyên nhân và yếu tố nguy cơ thường gặp
Khi khám, tôi thường thấy bệnh nhân có một hoặc nhiều yếu tố sau:
- Tuổi tác: Sau 50 tuổi, gân cơ và bao khớp thoái hóa, dễ viêm.
- Làm việc nặng hoặc sai tư thế lâu dài, như thợ hồ, giáo viên, nhân viên văn phòng ngồi máy tính nhiều giờ.
- Chấn thương hoặc vận động đột ngột (ví dụ: nâng vật nặng, ngã chống tay).
- Bệnh nền như tiểu đường, thoái hóa cột sống cổ, hoặc rối loạn chuyển hóa canxi.
- Thời tiết lạnh, ẩm khiến “phong hàn thấp” dễ xâm nhập vùng vai.
Đông y gọi đây là “tà khí nhân hư nhập lý” – tức khi cơ thể suy yếu, ngoại tà dễ tấn công gây đau và viêm.
3. Cách chữa viêm quanh khớp vai tại nhà
3.1. Vật lý trị liệu và bài tập phục hồi
Tôi luôn khuyến nghị người bệnh bắt đầu bằng liệu pháp vận động nhẹ nhàng dưới sự hướng dẫn của bác sĩ vật lý trị liệu:
- Gập khớp vai: Đưa hai tay lên trước mặt rồi hạ xuống từ từ, lặp lại 10 lần.
- Dang khớp vai: Đưa tay sang ngang rồi hạ xuống, mỗi bên 10 lần.
- Xoay ngoài vai: Đưa tay ra sau gáy, giữ 5 giây, rồi thả lỏng.
- Duỗi khớp vai: Đưa tay ra sau, nhẹ nhàng vung sang hai bên.
Lưu ý: Khi tập, không cố gắng quá sức. Nếu đau tăng, nên dừng lại và chườm ấm để giảm co cứng.
3.2. Chườm nóng, xoa bóp giảm đau
Trong Đông y, nhiệt liệu pháp (chườm ấm, hồng ngoại) giúp “tán hàn, hoạt huyết”. Bạn có thể:
- Chườm muối rang với ngải cứu hoặc gừng tươi 15-20 phút/ngày.
- Xoa bóp vai bằng dầu khuynh diệp, dầu gió, hoặc cao dán thảo dược giúp giãn cơ, lưu thông khí huyết.
Tôi thường nói với bệnh nhân: “Chườm nóng đúng cách còn quý hơn uống thuốc sai cách”.
3.3. Dùng thuốc Đông y hỗ trợ điều trị
Đông y có nhiều bài thuốc giúp khu phong, trừ thấp, thông kinh hoạt lạc – tức là giảm viêm và phục hồi vận động. Một số bài điển hình:
- Quyên tý thang gia giảm – Bổ khí huyết, giảm đau nhức, tăng lưu thông máu.
- Tứ vật đào hồng gia vị – Hoạt huyết tiêu ứ, dùng trong trường hợp có sưng đau, vai cứng.
- Ma hoàng quế chi thang – Giúp tán hàn, xua phong, giảm cứng vai.
Ngày nay, thay vì tự sắc thuốc, người bệnh có thể lựa chọn các sản phẩm bào chế sẵn an toàn, ví dụ như Thảo Linh Tiên của Dược Bình Đông, chứa các vị thuốc quý như Đảng sâm, Tang thầm, Ngưu tất, Đỗ trọng, Dây đau xương… giúp giảm đau, dưỡng gân cốt, phục hồi vận động vai tự nhiên
4. Cách chăm sóc bệnh nhân viêm quanh khớp vai
Chữa bệnh tại nhà không thể tách rời ăn uống và sinh hoạt hợp lý.
- Tăng cường: Rau xanh, trái cây tươi, cá biển giàu Omega-3 (cá hồi, cá ngừ), dầu oliu, hạt óc chó.
- Hạn chế: Thịt đỏ, đồ chiên rán, bánh kẹo ngọt, rượu bia, cà phê.
- Uống đủ nước, tối thiểu 2 lít/ngày giúp đào thải độc tố và giảm viêm.
Trong kinh nghiệm của tôi, những bệnh nhân biết kết hợp luyện tập – ăn uống – tinh thần lạc quan đều hồi phục nhanh hơn. Tinh thần tiêu cực khiến khí huyết ứ trệ, bệnh khó lành.
5. Khi nào cần đi khám bác sĩ
Nếu bạn bị:
- Đau vai dữ dội, không thể nâng tay sau 3-5 ngày chăm sóc tại nhà.
- Sốt, sưng đỏ vùng vai.
- Vai “đông cứng”, không thể cử động dù người khác giúp.
Lúc này, cần đến cơ sở y tế chuyên khoa xương khớp để chẩn đoán chính xác và điều trị kết hợp (thuốc, tiêm nội khớp hoặc vật lý trị liệu chuyên sâu).
6. Phòng ngừa tái phát
- Giữ ấm vai khi trời lạnh.
- Khởi động kỹ trước khi chơi thể thao.
- Tránh mang vác vật nặng một bên vai.
- Duy trì tập luyện nhẹ 15-30 phút mỗi ngày.
- Tắm nước ấm thường xuyên để giúp lưu thông máu.
Phòng bệnh luôn dễ hơn chữa bệnh. Một vai linh hoạt giúp bạn tận hưởng trọn vẹn cuộc sống mà không lo đau nhức.
Kết luận
Cách chữa viêm quanh khớp vai tại nhà không chỉ là bài tập hay chườm nóng, mà là sự kết hợp giữa hiểu đúng bệnh – chọn đúng phương pháp – duy trì lối sống lành mạnh. Theo kinh nghiệm của tôi, những bệnh nhân kiên trì áp dụng đúng hướng dẫn đều đạt kết quả khả quan mà không cần can thiệp phẫu thuật.

Nếu bạn đang bị đau vai hoặc nghi ngờ viêm quanh khớp vai, hãy bắt đầu bằng những bước nhỏ ngay hôm nay – chăm sóc vai mỗi ngày, lắng nghe cơ thể và duy trì tinh thần tích cực. Và nếu cần thêm hỗ trợ, hãy tham khảo các sản phẩm thảo dược chất lượng như Thảo Linh Tiên của Dược Bình Đông – người bạn đồng hành đáng tin cậy trong hành trình hồi phục sức khỏe xương khớp.
Thông tin của Lương y Nguyễn Thị Thành Danh
Tác giả: Lương y Nguyễn Thị Thành Danh là một chuyên gia y học cổ truyền, đặc biệt trong lĩnh vực sức khỏe phụ nữ và phụ khoa, với hơn 30 năm kinh nghiệm. Bà hiện là cố vấn cho Dược Bình Đông. Bà có chuyên môn về các vấn đề kinh nguyệt và các vấn đề phụ khoa khác.
Nguồn: Dược Bình Đông – Kiến thức sức khỏe từ Đông y
(*) Bản quyền bài viết thuộc về Dược Bình Đông. Khi chia sẻ, cần trích dẫn nguồn đầy đủ: “Tác giả: Lương y Nguyễn Thị Thành Danh – Nguồn: Dược Bình Đông – Kiến thức sức khỏe từ Đông y”. Các bài viết trích nguồn không đầy đủ, ví dụ: “Theo Dược Bình Đông” hoặc tương tự, đều không được chấp nhận và phải gỡ bỏ.Nguồn Tham khảo: Vinmec, Nhà thuốc Long Châu, Tâm Anh Hospital








